Hỏi khó: Tại sao chúng ta lại cảm thấy có lỗi khi hủy kết bạn ai đó trên Facebook nhỉ?

RICHEESE ROLLS 10:15 26/08/2018

Hẳn là bạn cũng từng ít nhiều trải qua cảm giác... tội lỗi vì hủy kết bạn với một người mà bạn lâu ngày không nói chuyện.

Hành động hủy kết bạn (unfriend) những người mà ta quen biết nhưng ít tương tác trên mạng xã hội, hóa ra lại tốn kha khá nỗ lực. Đôi lúc, chúng ta cảm thấy việc này quả là có lỗi, bởi từ unfriend mang ý nghĩa như tuyệt giao vậy.

Tại sao chúng ta lại thấy có lỗi? Đúng là người bạn ấy chẳng làm gì sai. Họ kết bạn với ta (ngoại trừ những trường hợp nhấn add friend cho vui tay) đã là một sự thiện chí rồi. Phải chăng việc ta đơn phương unfriend họ đã khơi dậy cảm giác như thể ta đang phản bội ai đó?

Theo Michael Andreychik, Giáo sư môn tâm lý học tại Đại học Fairfield, sự cắn rứt và tội lỗi tới khi con người nhận ra họ đang vi phạm chuẩn mực xã hội nào đó. Tình bạn kị nhất là sự phản bội. Công khai hay lén lút, hành động unfriend cũng như một nhát dao cứa vào tiêu chuẩn ngầm trên. Chỉ là bạn và họ đã không tương tác trong vài năm trời thôi, chứ thực chất đâu có sự cố gì xảy ra khiến tình bạn tan vỡ? 

Sau gần 10 năm được sử dụng rộng rãi và phổ biến, Facebook đã trở thành phần mở rộng của thế giới thực nơi chúng ta đang sống. Những ranh giới về riêng tư trở nên mờ nhòa hơn khi mọi thứ đều được công khai trên Facebook. Mọi điều bạn nói, bạn làm trên màn hình xanh đều có thể dẫn tới hậu quả ở đời sống, công việc và các mối quan hệ thực.

Trên thực tế, công nghệ hiện đại gián tiếp đẩy con người gần hơn với cảm giác bị cô lập. Khi việc kết bạn trở nên nhanh gọn chỉ qua một nút bấm, thì chấm dứt tình bạn cũng tương tự vậy. Thậm chí, các mối liên kết lỏng lẻo với những người trên mạng nhưng ta chưa bao giờ gặp ngoài đời thật vẫn khiến ta có "cảm giác được kết nối".

Khi sở hữu hàng ngàn người bạn trên Facebook, bạn sẽ cảm thấy khủng hoảng khi lướt tới mỏi ngón tay cũng chẳng tìm thấy thông tin của những người mình thân thiết. Bạn muốn giảm con số bạn bè xuống khoảng vài trăm, để vòng tròn theo dõi chỉ dừng ở gia đình, bạn bè lâu năm, đồng nghiệp gắn bó. Thế nhưng lúc đó, bạn lại đau đầu xem xét mối quan hệ với cả ngàn người.

Người này bạn quen ở lớp học thêm, người kia bạn gặp ở khóa học Marketing, ở festival âm nhạc... Tất cả đều là những người mình có quen biết, chỉ có điều không thân thiết tới mức theo dõi mọi hoạt động, diễn biến của nhau. 

Bạn cảm thấy hơi ngại. "Nếu hủy kết bạn Facebook, họ sẽ nhìn nhận mình thế nào nhỉ? Họ sẽ nghĩ rằng mình ghét họ. Tệ hơn là họ sẽ ghét mình". 

Đây là phản ứng thường xuất hiện ở phần lớn mọi người. Loại trừ một vài tính cách đặc biệt thì chúng ta đều mong muốn tạo dựng hình ảnh tích cực cho bản thân, dù đó là qua thế giới mạng.

Khi các mối liên kết bị phá hủy, chúng ta không tránh khỏi cảm giác như bị cả cộng đồng mạng xã hội cô lập. Mọi thứ đến và đi nhanh như một cú click chuột hay một cái chạm nhẹ lên màn hình cảm ứng. Chủ động cắt đứt liên kết trên mạng xã hội cũng giống như thể bạn đang từ chối giao tiếp với ai đó. Mà điều này, không phải thường đến từ những cãi vã, giận dỗi và phản bội sao? Nếu ta vô tình có dịp gặp lại và nói chuyện với người đó, mọi thứ sẽ trở nên thật khó xử.

Tuy nhiên, nếu bạn luôn đặt nặng cảm giác ấy trong lòng, há chẳng phải bạn đang tìm cách làm vừa lòng cả địa cầu sao?

Mọi mối quan hệ trên Internet đều có thể được xem xét dựa trên giá trị thực mà nó mang lại. Nếu người ấy không đem tới giá trị tích cực mà chỉ khiến bạn thấy phiền phức, hãy chủ động cắt đứt mối liên kết đó. Cuộc đời còn nhiều những diễn biến phức tạp nữa và bạn không sống mãi trên màn hình xanh. Bạn cần thêm chỗ trống để dành cho những mối quan hệ lành mạnh, vốn giúp cho cuộc sống của bạn thêm phần ý nghĩa.

Mấu chốt vấn đề ở đây chính là bạn phải hiểu rõ và nâng giá trị bản thân về đúng chỗ của nó. Không có gì là ích kỷ ở đây cả. Hơn nữa, việc sự riêng tư bị nhòm ngó công khai cũng là lý do chính đáng cho cú click "unfriend" đó. Bạn không cần nhiều sự chú ý tới như vậy. Chủ động hạn chế phạm vi kết nối là cách bạn tự bảo vệ quyền riêng trên internet của mình.

Vả lại, chắc gì người ấy đã biết rằng đã bị ta unfriend. Chúng ta chỉ đang nghĩ quá nhiều tới các giả định có tính tiêu cực cho bản thân mà quên rằng, rất có thể người kia cũng có ý định tương tự, hoặc thậm chí họ còn chẳng thèm để tâm tới ta.